Hangi Borcu Önce Ödersen Rahatlarsın? Gerçekçi Bir Sıralama

Borçlarını büyüklüğüne göre sırala, en küçüğüne odaklan, her bittiğinde motivasyon kazan.

1. 1
   Tüm borçlarını bakiye büyüklüğüne göre listele — En küçükten en büyüğe sırala. Örn: 500 TL senet, 2.000 TL kredi kartı, 15.000 TL ihtiyaç kredisi.
2. 2
   En küçük borca ekstra ödeme yap — Diğer borçlarına asgari öderken, en küçük borca elindeki tüm fazla parayı yatır. 500 TL senet için 3 ayda 200 TL ekstra ödeyip bitirebilirsin.
3. 3
   Borç bittiğinde kutlama yap — Küçük bir ödül (mesela sevdiğin bir kahve) ver. Bu, beyninde ödül devresi oluşturur ve sonraki borç için motivasyon sağlar.
4. 4
   Sıradaki borca geç ve aynı stratejiyi uygula — Bitirdiğin borcun ödemesini (asgari tutarı) sıradaki borca ekle. Böylece ödeme miktarı giderek büyür.
5. 5
   Tüm borçlar bitene kadar tekrarla — Her borç bittiğinde motivasyon artar. Bu yöntem özellikle çok borcu olanlar için psikolojik olarak rahatlatıcıdır.

Vadesi geçmiş veya haciz/icra riski olan borçları önce öde, yoksa ek masraflar çıkar.

1. 1
   Borçlarını vade günü ve temerrüt faizine göre sırala — Kredi kartı son ödeme tarihi, senet vade tarihi, kredi taksit günü. Gecikme faizleri genelde normal faizden yüksektir (%2-3/ay).
2. 2
   En yakın vadeyi ve en yüksek gecikme faizini işaretle — Örneğin 5 gün sonra kredi kartı asgari ödemesi var, gecikirse %2.5 faiz. Bunu önce öde.
3. 3
   İcra veya haciz riski olan borçları belirle — Kefaletli senetler, ipotekli krediler, vergi borçları. Bunlar gecikirse yasal takip başlar.
4. 4
   Acil durum borcuna öncelik ver — Elektrik, su, doğalgaz gibi faturalar kesilme riski taşır. Bunları önce öde.
5. 5
   Kalan borçları faiz sırasına koy — Acil risk geçtikten sonra en yüksek faizli borca yönel.

Yüksek faizli borçlarını tek bir düşük faizli kredide birleştir, aylık ödemeyi düşür.

1. 1
   Toplam borcunu ve faiz oranlarını hesapla — Kredi kartı, ihtiyaç kredisi, senet toplamı. Örn: 15.000 TL kart (%24 yıllık), 10.000 TL ihtiyaç kredisi (%18 yıllık).
2. 2
   Bankalardan kredi konsolidasyon teklifi al — En az 3 bankadan (Akbank, Garanti, Yapı Kredi) faiz oranı ve vade seçeneklerini sor. KKB skorun iyiyse %1.5-2 aylık faiz alabilirsin.
3. 3
   Tek krediyle tüm borçları kapat — Çektiğin krediyle kredi kartı borcunu kapat, senetleri öde. Geriye tek bir aylık taksit kalır.
4. 4
   Kredi kartlarını kullanma veya limit düşür — Kartları kapatmak zorunda değilsin ama harcama yapma. Limit düşürmek için bankayı ara.
5. 5
   Düzenli ödeme planına sadık kal — Kredi taksitini otomatik ödemeye al. Gecikme olursa yapılandırma zorlaşır.
6. 6
   Ekstra ödeme yaparak vadeyi kısalt — Her ay fazladan 100 TL yatırırsan vade 12 aydan 10 aya düşer, toplam faiz azalır.

Borçlarını faiz ve vade riskine göre 2x2 matrise yerleştir, stratejik sıralama yap.

1. 1
   Bir kağıda 2x2 tablo çiz — Yatay eksen 'Faiz Oranı' (düşük/yüksek), dikey eksen 'Vade Riski' (düşük/yüksek). Dört çeyrek oluşur.
2. 2
   Her borcu uygun çeyreğe yaz — Örn: Kredi kartı (yüksek faiz, yüksek risk) sol üst; ihtiyaç kredisi (düşük faiz, düşük risk) sağ alt.
3. 3
   İlk olarak 'yüksek faiz + yüksek risk' çeyreğindeki borçları öde — Bunlar acil ve maliyetli. Kredi kartı asgarisi, vergi borcu gibi.
4. 4
   İkinci sırada 'yüksek faiz + düşük risk' çeyreği — Faizi yüksek ama vadesi uzun olan borçlar. Örn: 6 ay vadeli senet.
5. 5
   Sonra 'düşük faiz + yüksek risk' çeyreği — Düşük faiz ama vadesi yakın. Örn: 1 hafta sonra ödenecek düşük faizli fatura.
6. 6
   En son 'düşük faiz + düşük risk' çeyreği — Uzun vadeli düşük faizli krediler. Bunları asgari ödeyerek idare et.